Τα προβλήματα ανταγωνιστικότητας της ΕΕ έχουν αποτυπωθεί με το πιο εμφατικό τρόπο στις εκθέσεις Draghi και Letta.
H έκθεση Draghi για το μέλλον της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ κατέστησε σαφές ότι το έλλειμα παραγωγικότητας της Ευρώπης, σε σχέση με τους κύριους ανταγωνιστές της, σχετίζεται με την αδυναμία της να αναπτύξει και να ανταγωνιστεί στους κλάδους της ψηφιακής οικονομίας και της τεχνητής νοημοσύνης. Ταυτοχρόνως, ανέδειξε το θέμα του διοικητικού φόρτου και της ανάγκης σημαντικής απλοποίησης, ως μείζονος σημασίας.
Αντίστοιχα, η έκθεση Letta ‘Much more than a market’ ανέδειξε τους στρατηγικούς τομείς της ενέργειας, των κεφαλαιαγορών και των τηλεπικοινωνιών όπου ο κατακερματισμός εντός της ενιαίας αγοράς υπονομεύει τη δυνατότητα της ΕΕ να παραμείνει ανταγωνιστική στο νέο διεθνές οικονομικό περιβάλλον. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, οι φραγμοί εντός της ενιαίας αγοράς σε αγαθά και υπηρεσίες αντιστοιχούν σε εσωτερικούς δασμούς ≈ 45% και 110% αντίστοιχα.
Η Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας που υιοθέτησε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιανουάριο 2025 και τα δέκα πακέτα διοικητικής απλοποίησης τα οποία έχουν προταθεί και, σε ένα βαθμό, ολοκληρωθεί αποτελούν ένα πολύ σημαντικό πρώτο βήμα.
Ωστόσο, οι επιχειρήσεις δεν νιώθουν την ανακούφιση στην καθημερινότητά τους. Σύμφωνα με το Reform Barometer της BusinessEurope που δημοσιοποιήθηκε το Μάρτιο του 2026, η ευρωπαϊκή επιχειρηματικότητα θεωρεί ότι το επενδυτικό περιβάλλον παραμένει σε μεγάλο βαθμό στάσιμο παρά τις προσπάθειες που καταβάλλονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Είναι το μήνυμα που ανέδειξε και ο ΣΕΒ σε κοινή επιστολή με τη ΒusinessEurope προς τον πρωθυπουργό τον Φεβρουάριο του 2026 ενόψει της συνάντησης των αρχηγών κρατών μελών στο Alden Biesen.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί (Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Συμβούλιο της ΕΕ και Ευρωπαϊκή Επιτροπή), υιοθέτησαν, κατά τη διάρκεια του άτυπου Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που πραγματοποιήθηκε στην Κύπρο στις 23 Απριλίου, τον οδικό χάρτη «Μία Ευρώπη, Μία Αγορά».
Πρόκειται για μία πολιτική διακήρυξη που αποσκοπεί στην επιτάχυνση πολλαπλών νομοθεσιών που, είτε βρίσκονται σε στάδιο διαπραγμάτευσης είτε αναμένεται να ανακοινωθούν στην συντριπτική τους πλειοψηφία εντός του 2026, με στόχο την υιοθέτησή τους έως το τέλος του 2027.
Οι προτεραιότητες του οδικού χάρτη δομούνται σε 5 πυλώνες
– Διοικητική απλοποίηση (Simplifying rules)
– Εμβάθυνση της ενιαίας αγοράς (A more integrated single market)
– Προάσπιση ισχυρού εμπορίου (Championing strong trade)
– Μείωση των τιμών της ενέργειας και απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές (Reducing energy prices and decarbonising)
– Προώθηση του ψηφιακού μετασχηματισμού και της τεχνητής νοημοσύνης (Driving the digital and AI transformation)
Τα χρονοδιαγράμματα που τίθενται είναι εξαιρετικά φιλόδοξα. Χαρακτηριστικά, ο στόχος για την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων για το σχέδιο επιτάχυνσης της βιομηχανικής παραγωγής, του Industrial Accelerator Act (ενός εξαιρετικά σύνθετου και αμφιλεγόμενου νομοσχεδίου) ορίζεται για το τέλος του 2026.
Στην ίδια λογική, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί θέτουν ως ορόσημο το τέλος του 2027 για την οριστικοποίηση της αναθεώρησης των κανόνων για τις δημόσιες συμβάσεις η οποία αναμένεται να δημοσιοποιηθεί το δεύτερο τρίμηνο του 2026 και εκτιμάται ότι θα αποτελέσει αντικείμενο έντονων διαπραγματεύσεων.
O οδικός χάρτης φαίνεται να ανταποκρίνεται στις εκκλήσεις της επιχειρηματικότητας για πιο αποφασιστική δράση σε επίπεδο ΕΕ, όπως αποτυπώθηκαν στην πρόσφατη δημοσίευση της BusinessEurope «From Ambition to Delivery: An urgent call for action in 2026».
Όπως ωστόσο έχει επανειλημμένως τονίσει η BusinessEurope, η επιτυχία του εγχειρήματος θα εξαρτηθεί από την παρουσία ισχυρών μηχανισμών παρακολούθησης της υλοποίησης.
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα που μπορεί να σας ενδιαφέρουν
