Πρώτες βοήθειες σε τραύματα και εγκαύματα: Γνώσεις που μπορούν να σώσουν μια ζωή

Tα ατυχήματα στη ζωή μας δεν είναι σπάνια και ευτυχώς τις περισσότερες φορές είναι ελαφρά και εύκολα αντιμετωπίσιμα. Κάποιες φορές όμως μπορούν να βάλουν σε κίνδυνο ακόμη και τη ζωή μας.

Τα τραύματα και τα εγκαύματα είναι από τα συχνότερα ατυχήματα που μπορούν να μας συμβούν τόσο στο οικιακό περιβάλλον όσο και σε εξωτερικές μας δραστηριότητες, όπως ταξίδια, διακοπές κ.λπ. Τα παιδιά είναι ιδιαίτερα επιρρεπή σε παντός τύπου τραυματισμούς. Καλό θα είναι όλοι μας να ξέρουμε πως να περιποιηθούμε αποτελεσματικά ένα τραύμα ή έγκαυμα, ώστε να αποφύγουμε πιθανές επιπλοκές.

Έτσι λοιπόν, σε ένα ανοικτό τραύμα, δηλαδή σε τραύμα που έχει λυθεί η συνέχεια του δέρματος, δύο πρέπει να είναι φροντίδες μας: α) το σταμάτημα πιθανής αιμορραγίας και β) η αντισηψία του τραύματος, ώστε να αποφευχθούν η μόλυνση και η διαπύησή του.
Το σταμάτημα ελαφρών αιμορραγιών επιτυγχάνεται με πίεση του σημείου που αιμορραγεί με μια αποστειρωμένη γάζα ή καθαρή πετσέτα. Σοβαρότερες αιμορραγίες απαιτούν ιατρική παρέμβαση.

Για την αντισηψία ενός ανοικτού τραύματος πρέπει να ακολουθηθούν τα κάτωθι βήματα:
✤ Φορέστε γάντια μιας χρήσης, αν έχετε, ή αλλιώς πλύντε, σαπουνίζοντας πολύ καλά, τα χέρια σας.
✤ Μην προσπαθήσετε να αφαιρέσετε οποιοδήποτε ξένο σώμα βρίσκεται σφηνωμένο στην πληγή (είναι ιατρικό μέλημα).
✤ Ξεπλύνετε την πληγή με τρεχούμενο νερό βρύσης για 5-10 λεπτά.
Με μια αποστειρωμένη γάζα ή καθαρή πετσέτα, βρεγμένη με φυσιολογικό ορό ή νερό βρύσης (καλύτερο το σαπουνόνερο), καθαρίστε το τραύμα.
✤ Επαλείψτε την περιοχή γύρω από το τραύμα με κάποιο αντισηπτικό (betadine, οινόπνευμα ή χλωρεξιδίνη). Μην βάλετε αντισηπτικά πάνω στην πληγή, διότι βλάπτει τους τραυματισμένους ιστούς και καθυστερεί την επούλωση.
✤ Καλύψτε το τραύμα με αποστειρωμένη γάζα ή καθαρή πετσέτα (όχι βαμβάκι), στερεώνοντάς τη με λευκοπλάστ ή επίδεσμο.
Η περαιτέρω φροντίδα του τραύματος είναι προτιμότερο να γίνεται από γιατρό.

Για την αντιμετώπιση εγκαυμάτων:
✤ Ψύξτε άμεσα την καμένη περιοχή με κρύες κομπρέσες ή με τρεχούμενο νερό βρύσης για 20 λεπτά (για εγκαύματα 1ου και 2ου βαθμού στα οποία διατηρείται η επιδερμίδα). Μην το κάνετε σε εγκαύματα που έχει φύγει η επιδερμίδα (εγκαύματα 3ου βαθμού).
✤ Μην βάλετε τίποτα (αλοιφή, κρέμα, αντισηπτικό) πάνω στην καμένη περιοχή.
✤ Καλύψτε την καμένη περιοχή με αποστειρωμένη γάζα ή καθαρή πετσέτα στερεώνοντάς τη με λευκοπλάστ ή επίδεσμο.
✤ Χορηγήστε κάποιο παυσίπονο από το στόμα.
Ακολουθήστε τις οδηγίες του γιατρού σας για την περαιτέρω αντιμετώπιση του εγκαύματος.

ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ N. ΣΠΑΝΤΙΔΕΑΣ – Παθολόγος- Κλινικός Φαρμακολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών